Chăm sóc người bệnh Parkinson tại nhà: Vận động và sinh hoạt hằng ngày
Chăm sóc người bệnh Parkinson tại nhà không chỉ là uống thuốc đúng giờ. Vận động vừa sức mỗi ngày giúp người bệnh giữ sự linh hoạt. Bữa ăn dễ nuốt, giấc ngủ đều đặn và ngôi nhà an toàn đều quan trọng như nhau. Người nhà cũng cần chia sẻ việc chăm sóc cho nhau để giữ sức cho hành trình dài.
Vận động nhẹ nhàng mỗi ngày
Vận động giúp người bệnh giữ được sự linh hoạt lâu hơn. Đi bộ chậm trong sân hay quanh nhà là lựa chọn đơn giản. Mỗi lần đi bộ chỉ cần vài phút, theo sức của người bệnh. Chăm sóc người bệnh Parkinson tại nhà vì thế bắt đầu từ vận động vừa sức mỗi ngày.
Tập thăng bằng nhẹ nhàng cũng hữu ích cho người cao tuổi. Người bệnh có thể đứng vịn ghế, nhấc chân chậm rãi từng bên. Sự an toàn luôn được đặt lên trước tiên. Nếu người bệnh mệt hay chóng mặt, buổi tập dừng lại ngay.
- Đi bộ chậm trong sân, có người nhà đi cùng.
- Đứng vịn ghế chắc chắn, nhấc chân chậm rãi từng bên.
- Xoay vai và cổ nhẹ nhàng khi ngồi, theo nhịp thở đều.
- Nghỉ ngay khi thấy mệt, chóng mặt hay khó thở.
- Tham khảo ý kiến bác sĩ hoặc chuyên viên phục hồi chức năng trước khi bắt đầu tập luyện.
Sinh hoạt hằng ngày: Ăn uống, tắm rửa và đi lại
Ăn uống đủ chất, dễ nuốt
Ăn uống là một phần quan trọng trong chăm sóc người bệnh Parkinson tại nhà. Thức ăn nên mềm, dễ nhai và dễ nuốt. Người bệnh ăn chậm, từng miếng nhỏ, ngồi thẳng lưng khi ăn. Uống nước từng ngụm nhỏ cũng giúp giảm nguy cơ sặc.
Một số người bệnh gặp tình trạng táo bón kéo dài. Chất xơ từ rau, trái cây và ngũ cốc giúp đường ruột hoạt động tốt hơn. Uống đủ nước trong ngày cũng rất cần thiết. Nếu táo bón kéo dài, gia đình trao đổi thêm với bác sĩ.
Tắm rửa và mặc quần áo
Tắm rửa cần sự kiên nhẫn và chuẩn bị trước. Ghế tắm và tay vịn trong phòng tắm giúp người bệnh vững vàng hơn. Nước ấm vừa phải, sàn nhà khô ráo và không trơn trượt. Quần áo rộng rãi, ít nút cài giúp người bệnh tự mặc dễ dàng hơn.
Giấc ngủ và nghỉ ngơi
Giấc ngủ ngon giúp người bệnh hồi phục sức khỏe mỗi ngày. Phòng ngủ nên yên tĩnh, thoáng mát và tối vừa phải. Người bệnh đi ngủ và thức dậy vào giờ cố định. Nếu người bệnh hay mộng mị hay khó ngủ kéo dài, gia đình trao đổi thêm với bác sĩ.
Phòng té ngã trong nhà
Té ngã là nỗi lo lớn trong chăm sóc người bệnh Parkinson tại nhà. Dáng đi chậm, bước chân ngắn và cử động cứng khiến người bệnh dễ mất thăng bằng. Vì vậy, không gian sống càng gọn gàng, người bệnh càng đi lại an toàn hơn.
- Dọn lối đi thông thoáng, cất dây điện và vật dụng khỏi mặt sàn.
- Lót thảm chống trượt ở phòng tắm và trước cửa nhà.
- Lắp tay vịn dọc hành lang và cạnh cầu thang.
- Giữ đủ ánh sáng vào ban đêm, nhất là lối ra nhà vệ sinh.
- Đi giày đế mềm, bám sàn, tránh dép lê trơn trượt.
Khi ra ngoài, người bệnh nên có người nhà đi cùng. Đường đông hay mặt đường gồ ghề khiến bước chân khó giữ vững. Một chiếc gậy hay khung tập đi, nếu bác sĩ gợi ý, giúp người bệnh tự tin hơn. Gia đình trao đổi với bác sĩ hoặc chuyên viên phục hồi chức năng khi cần dụng cụ hỗ trợ.
Thuốc của người bệnh cũng cần được theo dõi cẩn thận. Gia đình nhắc người bệnh uống thuốc đúng giờ theo hướng dẫn của bác sĩ. Nếu người bệnh hay quên, một bảng nhắc nhỏ hay hộp thuốc chia ngăn rất hữu ích. Tuyệt đối không tự ý đổi liều hay dừng thuốc khi chưa hỏi bác sĩ.
Vai trò của người nhà
Người nhà là chỗ dựa lớn nhất trong chăm sóc người bệnh Parkinson tại nhà. Sự kiên nhẫn và lắng nghe giúp người bệnh bớt mặc cảm khi cử động chậm lại. Một lời động viên nhẹ nhàng đôi khi quý hơn nhiều lời khuyên dài.
Chăm sóc người bệnh Parkinson tại nhà không phải việc của riêng một người. Vì vậy, các thành viên trong gia đình nên chia sẻ việc chăm sóc cho nhau. Mỗi người dành thời gian nghỉ ngơi và giữ sức khỏe của chính mình. Khi cả nhà cùng chung tay, người bệnh cũng cảm thấy an tâm hơn.
“Người bệnh Parkinson nên nằm nghỉ càng nhiều càng tốt”
Thực tế, nằm nghỉ quá nhiều khiến cơ bắp yếu dần và cử động càng khó khăn hơn. Vận động nhẹ nhàng, phù hợp với sức khỏe từng người, giúp duy trì sự linh hoạt. Điều quan trọng là tập vừa sức và có người nhà bên cạnh.
Chăm sóc người bệnh Parkinson tại nhà là hành trình dài, cần sự kiên nhẫn của cả gia đình. Tìm hiểu thêm về sức khỏe não bộ giúp gia đình hiểu rõ hơn những thay đổi của người bệnh. Từng bữa ăn và từng bước đi đều đáng trân trọng. Mỗi buổi tập nhẹ nhàng góp phần giữ gìn chất lượng sống cho người bệnh.

