Ngủ ngáy: Nguyên nhân và cách khắc phục hiệu quả

Tiếng ngáy lúc nửa đêm không chỉ làm người bên cạnh mất ngủ. Đôi khi nó là tín hiệu cảnh báo sức khỏe đang gặp vấn đề. Bài viết dưới đây giúp bạn hiểu rõ nguyên nhân gây ngáy và cách xử trí phù hợp.

Chứng ngủ ngáy là gì?

Ngáy là âm thanh phát ra khi không khí đi qua vùng cổ họng hẹp lúc ngủ. Khi bạn thở, các mô mềm trong họng rung lên và tạo ra tiếng ngáy. Hầu như ai cũng từng ngáy ít nhất một lần trong đời. Ngáy thỉnh thoảng thường không đáng lo, nhất là khi bạn mệt. Tuy nhiên, chứng ngủ ngáy kéo dài mỗi đêm cần được quan tâm nghiêm túc.

Ngáy đơn thuần thường nhẹ và ít ảnh hưởng sức khỏe. Trong khi đó, ngáy kèm ngưng thở là dấu hiệu bệnh lý nguy hiểm. Bạn nên phân biệt hai dạng này để xử trí đúng cách. Tiếng ngáy lớn và ồn ào thường khiến người ngủ cùng khó chịu. Mức độ ngáy có thể thay đổi tùy theo tư thế và tình trạng sức khỏe.

Nguyên nhân gây ngủ ngáy

Nhiều yếu tố khiến đường thở thu hẹp và gây ra tiếng ngáy. Hiểu rõ nguyên nhân là bước đầu tiên để khắc phục chứng ngủ ngáy. Một số nguyên nhân bắt nguồn từ cấu trúc cơ thể và khó thay đổi. Những nguyên nhân khác lại liên quan trực tiếp đến thói quen sinh hoạt hàng ngày.

• Nằm ngửa khiến lưỡi và hàm dưới tụt ra sau, chèn ép đường thở.
• Thừa cân làm mô mỡ quanh cổ họng dày lên và thu hẹp đường khí.
• Nghẹt mũi do cảm lạnh, viêm mũi dị ứng hoặc vách ngăn mũi lệch.
• Tuổi tác cao khiến cơ vùng họng lỏng dần theo thời gian.
• Uống rượu hoặc thuốc an thần trước khi ngủ làm cơ họng giãn quá mức.
• Hút thuốc lá gây kích ứng niêm mạc đường thở và làm ngáy nặng hơn.
• Gối ngủ quá cao hoặc quá thấp khiến cổ cong sai tư thế.
• Mệt mỏi kéo dài, thiếu ngủ khiến cơ họng thả lỏng quá mức.
• Phụ nữ mang thai cũng dễ ngáy do thay đổi nội tiết và tăng cân.
• Vòm họng dày, lưỡi to hoặc amiđan lớn cũng gây ngáy.

Tác hại của ngủ ngáy kéo dài

Chứng ngủ ngáy kéo dài ảnh hưởng sức khỏe người ngáy lẫn người bên cạnh. Người ngáy thường bị mệt mỏi, đau đầu vào buổi sáng. Giấc ngủ chập chờn khiến khả năng tập trung giảm sút vào ban ngày. Vợ hoặc chồng của người ngáy dễ mất ngủ, ảnh hưởng hạnh phúc gia đình. Ngáy to kèm ngưng thở nhiều lần là dấu hiệu của hội chứng ngưng thở khi ngủ. Đây là tình trạng nguy hiểm, có thể làm tăng nguy cơ cao huyết áp và bệnh tim.

Người thường xuyên mất ngủ vì bạn đời ngáy có thể bị stress, cáu gắt. Lâu dần, chất lượng mối quan hệ và hiệu quả công việc đều suy giảm. Nhiều cặp vợ chồng phải ngủ riêng phòng vì tiếng ngáy quá lớn. Trẻ em ngủ ngáy kéo dài cũng cần chú ý vì ảnh hưởng phát triển.

Cách khắc phục chứng ngủ ngáy và khi nào cần đi khám

Tin tốt là chứng ngủ ngáy nhẹ có thể cải thiện bằng thói quen sinh hoạt.

• Nằm nghiêng khi ngủ thay vì nằm ngửa.
• Kê gối cao đầu để đường thở thông thoáng hơn.
• Giảm cân nếu đang thừa cân để giảm áp lực lên cổ họng.
• Hạn chế rượu bia, thuốc an thần vào buổi tối.
• Vệ sinh mũi sạch, xử lý nghẹt mũi trước khi đi ngủ.
• Tránh ăn quá no hoặc ăn khuya trước giờ đi ngủ.
• Duy trì giờ ngủ đều đặn, tránh thức khuya kéo dài.
• Tập thể dục đều đặn giúp cơ thể khỏe mạnh và ngủ sâu hơn.
• Tham khảo dụng cụ chống ngáy nếu bác sĩ tư vấn phù hợp.

Với trường hợp nặng, bác sĩ có thể đề xuất dùng máy hỗ trợ thở khi ngủ. Một số người cần can thiệp phẫu thuật để mở rộng đường thở. Tuyệt đối không tự mua thuốc hay thiết bị điều trị mà thiếu chỉ định y khoa.

Nếu bạn ngáy to mỗi đêm, ngưng thở vài giây hoặc ngủ dậy mệt mỏi, hãy đi khám bác sĩ. Bác sĩ có thể chỉ định đo giấc ngủ để chẩn đoán chứng ngủ ngáy và hội chứng ngưng thở. Đừng chủ quan với chứng ngủ ngáy, nhất là khi ngáy to kèm ngưng thở.

Kết luận

Chứng ngủ ngáy không phải chuyện nhỏ nếu nó diễn ra mỗi đêm. Kiên trì thay đổi thói quen sẽ giúp bạn cải thiện tình trạng này. Nếu dấu hiệu bất thường, hãy đi khám kịp thời để kiểm soát chứng ngủ ngáy tốt hơn.

Hãy bắt đầu từ những thay đổi nhỏ ngay tối nay. Một giấc ngủ ngon giúp cả bạn và người thân khỏe mạnh mỗi ngày.